Het wezen op de oude zeedijk van Philippine – het raadselachtige dier met horens

Op de oude zeedijk bij Philippine in Zeeuws-Vlaanderen zou ooit een merkwaardig wezen zijn gezien. Het was geen gewoon rund en ook geen dier dat de bewoners uit de omgeving herkenden. Volgens een oude volksvertelling leek het op een kleine buffel, met een opvallende bult op zijn rug en horens op zijn kop.

Wat het precies was, wist niemand. Het verhaal bleef bestaan en werd onderdeel van de Zeeuwse volksverhalen over vreemde ontmoetingen op dijken en afgelegen plekken.

Een vreemd dier op de dijk

De oude zeedijken rond Philippine waren vroeger belangrijke herkenningspunten in het landschap. Ze beschermden het achterliggende land tegen het water en vormden routes tussen de verschillende polders en nederzettingen.

Buiten de dorpen was het ’s avonds donker. Er was weinig verlichting en wie over de dijken liep, kon in de verte soms moeilijk onderscheiden wat zich op het pad bevond.

Juist op zulke plekken ontstonden verhalen over vreemde verschijningen. Op de oude zeedijk bij Philippine zou een wezen zijn waargenomen dat op een kleine buffel leek. Het had een bult en horens, maar er is geen nadere beschrijving overgeleverd waarmee het dier met zekerheid kan worden herkend.

Of het werkelijk om een waarneming van een onbekend dier ging, een verkeerd geïnterpreteerd silhouet of een verhaal dat in de loop der tijd veranderde, weten we niet.

De Zeeuwse angst voor het onbekende

Het verhaal past binnen een bredere verzameling Zeeuwse volksvertellingen. Dijken, kreken, verlaten wegen en moerassige gebieden speelden daarin een belangrijke rol.

In de negentiende eeuw werd er op het Zeeuwse platteland nog veel verteld over bovennatuurlijke verschijnselen. Mensen geloofden in dwaallichten, witte vrouwen, geesten en vreemde wezens die zich vooral in het donker lieten zien.

De Middelburgse arts dr. J.C. de Man verzamelde in 1859 informatie over bijgeloof op het Zeeuwse platteland. Met een uitgebreide enquête vroeg hij onder anderen schoolhoofden, predikanten en geneesheren naar verhalen over toverij, spookplaatsen en vreemde verschijnselen in hun omgeving.

De antwoorden geven een bijzonder inkijkje in de manier waarop mensen destijds naar hun omgeving keken. Een plek die overdag vertrouwd was, kon na zonsondergang ineens een heel andere betekenis krijgen.

De bunkers aan de Olmendijk

De omgeving van Philippine heeft ook een tastbare herinnering aan een veel recentere periode waarin de streek allesbehalve veilig was.

Aan de Olmendijk bouwden Duitse militairen tijdens de Tweede Wereldoorlog twee kleine bunkers op een strategische plek. Eén daarvan is een zogenoemde Tobroek: een betonnen gevechtsruimte die doorgaans door één militair werd bemand.

De bunkers werden in 2011 door vrijwilligers uitgegraven en weer toegankelijk gemaakt. Ze maken tegenwoordig deel uit van een wandelroute door het landschap rond Philippine.

Hoewel deze bunkers geen bekende spookgeschiedenis hebben, laten ze wel zien hoeveel verschillende lagen geschiedenis er in dit landschap verborgen liggen.

Een wezen zonder naam

Van het merkwaardige dier op de oude zeedijk zijn maar weinig bijzonderheden bewaard gebleven. Er is geen naam bekend, geen exacte datum en ook geen verklaring voor wat er gezien zou zijn.

Toch is het verhaal opgenomen in een artikel over Zeeuwse volksverhalen en landschappen, gepubliceerd door Erfgoed Zeeland in 2021.

Misschien was het een dier dat door het duister een vreemde vorm kreeg. Misschien werd een bestaande vertelling steeds verder doorverteld. Of misschien was er ooit iemand die werkelijk iets zag waarvoor hij geen verklaring had.

Wat het ook geweest is, het kleine buffelachtige wezen met zijn bult en horens heeft een plaats gekregen in de verhalenwereld van Philippine.

En wie tegenwoordig over de oude dijken rond het dorp wandelt, kan zich afvragen wat de bewoners vroeger in het donker meenden te zien.

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *