Brandende kaarsen op een stenen ondergrond

Kaarsenmagie

Brandende kaarsen op een stenen ondergrond

Welkom

Doe het grote licht even uit. Zet een kaars op tafel, nog niet aangestoken, en kijk ernaar.

Een stuk was rond een draadje. Meer is het niet. En toch is dit al eeuwen het licht waarbij mensen aten, naaiden, baden, waakten en afscheid namen. Daar beginnen we.

Misschien gebruik je al kaarsen in je rituelen. Je hebt lijstjes gezien met kleuren en hun betekenis: groen voor geld, roze voor liefde, zwart voor bescherming of juist voor iets duisters. Je volgt die lijstjes, maar je weet niet goed waar ze vandaan komen, en het voelt soms meer als een recept dan als je eigen werk. Of je zoekt juist dat eenvoudige: een kaars bij de tafel, in het raam, op een avond dat het huis wat warmte kan gebruiken.

In zeven lessen leer je de kaars kennen van het materiaal tot de vlam. Je leest hoe mensen in de Lage Landen en de rest van Europa met kaarslicht leefden, wat er in het volksgeloof en de kerk aan kaarsen vastzat, en hoe de kleurentaal van de moderne hekserij is ontstaan. Je blijft niet bij het lezen. Bij elke les horen een meditatie, een volledig ritueel en iets wat je met je handen maakt: kaarsen rollen, dompelen en gieten, was kleuren, kaarsolie trekken, tekens kerven.

Je hebt geen ervaring nodig, geen coven en geen bijzondere rituele ruimte. Wel een keuken, een tafel, een schrift, een pan voor een waterbad en een plek waar je veilig met vuur kunt werken.

Zo werk je met de lessen

De cursus heeft zeven lessen. In de eerste twee leer je het licht en het materiaal kennen. Daarna gaat het over kleur, over het kleden en beschrijven van een kaars, over huis en haard en over het jaar. In de laatste breng je alles samen.

  • Het licht in huis: de geschiedenis van de kaars, kaarsen in het volksgeloof en de veiligheidsregels voor de hele cursus
  • Was, pit en vlam: bijenwas, talg en de pit, en zelf kaarsen dompelen en gieten
  • De taal van de kleuren: elke kleur apart, met wat oud is en wat nieuw
  • Kleden, kruiden en tekens: olie, kruiden en tekens in de was
  • Kaarsen bij huis en haard: drempel, raam, tafel, het licht voor wie onderweg is en voor de doden
  • Licht door het jaar en bij de maan: de acht jaarfeesten, de elementen en de maanfasen
  • Lezen in vlam en was, leven met het licht: was gieten, de vlam bekijken en je eigen praktijk

De lessen hebben steeds dezelfde opbouw, zodat je weet waar je aan toe bent.

  • Les. Geschiedenis, volksgebruiken en praktijk, in gewone taal. Wat is oud, wat komt later, en wat weten we gewoon niet?
  • Meditatie. Een begeleide meditatie bij het kaarslicht, die je langzaam hardop leest of in je eigen stem opneemt en terugluistert.
  • Ritueel. Een volledig ritueel voor één persoon in een gewoon huis, met een lijst benodigdheden en genummerde stappen.
  • Maken. Werk voor je handen: kaarsen, gekleurde was, kaarsolie, een jaarkaars. Met hoeveelheden, werkwijze en veiligheidsaanwijzingen.
  • Voor je gaat. Iets om in de dagen tot de volgende les te oefenen en een korte vooruitblik.

Na elk van de eerste zes lessen zijn er drie vragen om bij stil te staan. Met twee goede antwoorden kun je verder. Het gaat er vooral om dat je de veiligheidsregels begrijpt voordat je weer met vuur en hete was aan de slag gaat.

Kies een tempo dat bij je past

Met één les per week rond je de cursus in zeven weken af. Daarmee heb je tussen de lessen tijd om je kaarsen te laten uitharden; bijenwaskaarsen branden mooier als ze een paar dagen hebben gerust.

Je kunt ook het donkere half van het jaar nemen. Begin in de herfst, rond Samhain, en werk de lessen door tot Lichtmis begin februari, het oude kaarsenfeest. Zo vallen het maken en branden samen met de tijd waarin kaarslicht het meest betekent.

Begin altijd met les 1: daar staan de veiligheidsregels voor alles wat volgt. Les 2 heb je nodig voor het werk met hete was in de latere lessen. Daarna mag je de volgorde zelf kiezen.

Wat je nodig hebt

De volledige lijst staat in les 1 en 2. Dit zijn de belangrijkste spullen:

  • Een schrift voor je aantekeningen over kaarsen en kleuren
  • Een paar ongekleurde of witte kaarsen en stevige, brandveilige kandelaars of schotels
  • Een kaarsendover, lange lucifers en een blusdeken of een passend deksel binnen bereik
  • Bijenwasplaten (honingraatplaten) en katoenen kaarsenpit in een paar diktes
  • Bijenwaskorrels of een blok bijenwas, ongeveer 1 kilo voor de hele cursus
  • Een oude pan en een hittebestendige kan of blik voor een waterbad, alleen voor was
  • Een keukenthermometer die tot minstens 100 °C gaat
  • Kaarskleurstof (pigment of kleurchips voor kaarsen) in een paar kleuren
  • Een spijker, een breinaald of een oud mesje om tekens te kerven
  • Olijf- of zonnebloemolie en een paar gedroogde keukenkruiden
  • Een paar glazen potjes, oude theekoppen of jampotten om in te gieten

Je hoeft niet alles tegelijk te kopen. Iedere les vermeldt wat je voor dat onderdeel nodig hebt.

Eerlijk over de herkomst

We houden van de oude gebruiken. Daarom willen we ze niet ouder maken dan ze zijn.

Kaarsen zijn al bekend uit de Romeinse tijd, en in Europese huizen brandde eeuwenlang vooral talg: kaarsen van dierlijk vet, smeerkaarsen, die walmden en stonken. Bijenwas was duur en ging grotendeels naar de kerk. Waar het om licht en geloof ging, vind je dus vooral de kaars van de kerk en de vlam van de haard. De gewijde kaars van Lichtmis, het licht bij een sterfbed, het kaarsje op een graf: die gebruiken zijn goed gedocumenteerd en op veel plaatsen nog levend.

Gekleurde kaarsen in alle tinten zijn een stuk jonger. Pas toen stearine, paraffine en kunstmatige kleurstoffen in de negentiende eeuw goedkoop werden, kon je in elke winkel een groene of paarse kaars kopen. De kleurentabellen die je nu in heksenboeken vindt, komen uit verschillende bronnen: de kleuren van planeten en elementen bij de Golden Dawn eind negentiende eeuw, de kaarsenwinkels en catalogi van de Amerikaanse volksmagie in de twintigste eeuw, en de heksen- en new-ageboeken vanaf de jaren zestig. Groen voor geld, bijvoorbeeld, heeft meer met de kleur van de Amerikaanse dollar te maken dan met een Europese boerderij.

Wyrd House werkt vanuit Europese volkshekserij, niet vanuit Wicca of hoodoo. Die invloeden horen wel bij het verhaal, en je mag ze gebruiken. Je leest per kleur wat er ouder aan vastzit, zoals rood als beschermende kleur in de rode draad tegen het boze oog, en wat nieuw is. Niet om je iets af te nemen, maar zodat je weet waarmee je werkt en zelf kunt kiezen.

Veilig werken met vuur en was

We werken met open vuur, hete was en olie. Daar horen duidelijke grenzen bij.

Laat een brandende kaars nooit alleen, ook niet even. Zet kaarsen op een stevige, brandveilige ondergrond, uit de buurt van gordijnen, planten, papier en tocht, en buiten bereik van kinderen en huisdieren. Houd haren en wijde mouwen weg van de vlam. Verwarm was altijd in een waterbad, nooit direct op het vuur, en blijf erbij. Gooi nooit water op brandende was of olie: doe er een deksel of blusdeken op en zet het vuur uit. Kruiden op of aan een kaars kunnen vlam vatten; in les 4 lees je hoe je ze veilig gebruikt. Etherische olie is brandbaar, neem je nooit in en gebruik je nooit onverdund op je huid. Zorg voor een werkende rookmelder.

Kaarsen zijn hier een taal voor aandacht en bedoeling. Ze vervangen geen arts, therapeut of advocaat.

Waar je materialen vandaan komen

Koop bijenwas bij een imker in de buurt of bij een leverancier die vermeldt waar de was vandaan komt. Goedkope “bijenwas” is soms vermengd met paraffine. Echte bijenwas ruikt naar honing, is in blokvorm geel tot oker en voelt licht vettig, niet glad als plastic. Wil je geen dierlijke producten gebruiken, dan kun je bij de meeste lessen koolzaad- of sojawas nemen; waar de werkwijze daardoor verandert, staat dat erbij. Gebruik voor het kleden olie uit je eigen keuken en kruiden die je herkent, uit de tuin of van een betrouwbare leverancier.

Naast Jaar en een dag en De jaarfeesten

Volg je Jaar en een dag of De jaarfeesten, dan ben je de kaars daar al tegengekomen, bij het altaar, in de cirkel en bij de feesten. In Kaarsenmagie neem je meer tijd voor het licht zelf: het materiaal, de kleuren en het maken. De kruiden in les 4 sluiten aan bij Kruiden en wilde planten, de elementkleuren in les 6 bij De elementen. Kaarsenmagie is een losse cursus voor € 100. Hij zit niet bij Jaar en een dag inbegrepen, ook niet met korting; je schrijft je er apart voor in.

Voordat je begint

Zoek in huis een plek waar je de komende weken veilig een kaars kunt laten branden terwijl je erbij zit: de keukentafel, een vensterbank zonder gordijn, een plank met niets erboven. Zet er een ongekleurde kaars neer. Die hoeft nog niet aan.

Open je schrift en schrijf op de eerste bladzijde: Een kaars is was, een draad en een vlam. De rest breng je zelf mee.

Begin daarna bij les 1.

Je certificaat

Als je de cursus afrondt, kun je een certificaat downloaden om zelf af te drukken van Wyrd House. Om te bewaren of op te hangen.

Voorbeeld van het certificaat van Kaarsenmagie
Voorbeeldcertificaat

Training Inhoud

Het licht in huis
1 Quiz
Check-in: Het licht in huis
Was, pit en vlam
1 Quiz
Check-in: Was, pit en vlam
De taal van de kleuren
1 Quiz
Check-in: De taal van de kleuren
Kleden, kruiden en tekens
1 Quiz
Check-in: Kleden, kruiden en tekens
Kaarsen bij huis en haard
1 Quiz
Check-in: Kaarsen bij huis en haard
Licht door het jaar en bij de maan
1 Quiz
Check-in: Licht door het jaar en bij de maan
Lezen in vlam en was, leven met het licht